Minder blinde vlekken, meer grip op spreadsheets, modellen en AI.
Het duurste modelrisico zit zelden in het model dat maandenlang is gevalideerd, maar in de spreadsheet ernaast die niemand een model durft te noemen. Modelio registreert die laag: elk rekenblad, model en AI-toepassing waarop een besluit steunt, gedeclareerd en ondertekend door de eigenaar zelf, op risiconiveau gerekend en aantoonbaar beheerst. De cockpit laat in één cijfer zien waar het register staat en waar het gat zit.
Van nu naar straks
Van blinde vlek naar beheersing
Naast de officieel gevalideerde modellen draait een tweede laag mee die nergens staat: de rekenbladen waarmee mensen uitkomsten bijstellen, aanvullen en doorgeven, en die onder de brede modeldefinitie feitelijk modellen zijn.
Inventaris stopt bij officiële modellen
De correctieslag in Excel die de uitkomst bijstelt staat er niet in, en low-code en GenAI laten die onzichtbare laag alleen maar sneller groeien.
Één register voor elke laag
Elk rekenblad, model en AI-toepassing waarop een besluit steunt, wordt gedeclareerd en geregistreerd, ongeacht hoe het is ontstaan.
Een momentopname die niet meegroeit
Een inventarisatieronde veroudert vanaf dag twee, en de beheersing blijft steken op het niveau van toen het bestand nog een hulpmiddel was.
Beheersing groeit mee met het belang
Terugkerende uitvragen houden het register actueel, en de vereiste beheersing schaalt automatisch mee met hoe zwaar een besluit op het artefact leunt.
Geen eigenaar, geen verantwoording
Een afdelingsnaam in een spreadsheet is geen eigenaarschap, en intern weten wat ertoe doet is iets anders dan het aan een toezichthouder kunnen aantonen.
Ondertekend eigenaarschap, aantoonbaar
De eigenaar declareert en tekent zelf, elke actie komt als attestatie in het audit-spoor, met datum en persoon, klaar om te laten zien.
Zo ziet het eruit
Een greep uit Modelio
Klik op een miniatuur voor dat scherm, of op het beeld voor de volledige weergave.
De weging
Het risiconiveau wordt berekend, niet ingeschat
Modelio rekent het risiconiveau uit op vaste regels, zodat twee mensen die hetzelfde bestand beschrijven op hetzelfde antwoord uitkomen.
Spreadsheets, modellen en AI in één lijst
Een spreadsheet, een rekenmodel en een AI-toepassing staan in hetzelfde register en gaan over dezelfde weegschaal. Registers die ze uit elkaar houden, maken vergelijking onmogelijk.
Materialiteit maal complexiteit geeft de basisscore
Beide staan op laag, middel of hoog. Vermenigvuldigd geven ze een basisscore van 1 tot 9, zodat een eenvoudig bestand met grote gevolgen niet wegvalt tegen een ingewikkeld bestand zonder gevolgen.
Hoe zwaarder het besluit erop leunt, hoe hoger de score
Dient het artefact alleen voor inzicht, dan verandert er niets. Is het mede-basis onder een besluit, dan komt er één punt bij; is het de enige basis, dan drie. Wijzigt het doorlopend, dan nog twee erbij; wijzigt het zelden, dan één eraf.
Vier risiconiveaus, van laag tot kritiek
Vanaf 9 kritiek, vanaf 6 hoog, vanaf 3 middel, daaronder laag. Het risiconiveau wordt berekend, niet ingevuld: niemand kan zijn eigen bestand omlaag praten.
Drie niveaus van beheersing, met een harde ondergrens
Ongecontroleerd, basisbeheer en volledig beheerst. Een artefact dat de enige basis onder een besluit is, vereist volledig beheerst; elk ander geregistreerd artefact minstens basisbeheer. Alles daaronder is een gat en komt als zodanig in beeld.
Risicocategorie uit de AI-verordening
Voor elke AI-toepassing legt u de categorie vast. Een verboden praktijk in het register zet het stoplicht van de cockpit direct op rood, los van het puntenstelsel.
Wat Modelio biedt
De eigenaar declareert, het register blijft leven
Modelio draait het klassieke register om. Geen centrale beheerder die probeert bij te houden wat er in de organisatie rondgaat, wel de manager die zijn eigen artefacten opgeeft en er met een handtekening voor tekent.
Verantwoording via magic-link, zonder account
Managers krijgen een persoonlijke link per e-mail en vullen hun artefacten in zonder in te loggen, zonder wachtwoord en zonder licentie. Met Bekijk als gast ziet u vooraf exact het scherm dat de manager te zien krijgt.
Ondertekend eigenaarschap
De eigenaar die een artefact declareert, tekent daarmee voor het eigenaarschap. Elke actie op een artefact komt als attestatie in het audit-spoor te staan, met datum en persoon, zodat later navolgbaar is wie wat wanneer heeft verklaard.
Het risiconiveau volgt uit de feiten
Materialiteit maal complexiteit geeft een basisscore; de afhankelijkheid van het besluit en de veranderfrequentie escaleren die. Een artefact dat de enige basis onder een besluit is en doorlopend wijzigt, springt naar boven, ook als het op zichzelf eenvoudig is.
De vereiste beheersing groeit mee
Bij elke afhankelijkheid hoort een minimumniveau: ongecontroleerd, basisbeheer of volledig beheerst. Staat de feitelijke beheersing daaronder, dan markeert Modelio dat als een gat, in plaats van het aan de beoordeling van de invuller over te laten.
Van validatie naar remediatie
De kritische artefacten laat u valideren, met bevindingen en een sign-off. Tekent dezelfde persoon af die de validatie uitvoerde, dan staat dat zichtbaar gemarkeerd in het audit-spoor. Elk gat krijgt een remediatieplan met stappen, eigenaar en deadline.
Een cockpit die eerlijk telt
Eén cijfer over het register, opgebouwd uit zeven deelmaten: beheersing, validatie, eigenaarschap, AI-classificatie, opvolging, herstel en dekking van de uitvraag. Een deelmaat zonder werk telt niet als nul, en elk gat heeft een knop naar het scherm waar u het oplost.
AI-toepassingen onder de AI-verordening
Een AI-toepassing krijgt in het register een risicocategorie uit de AI-verordening. Staat er een verboden praktijk geregistreerd, dan kleurt het stoplicht van de cockpit rood, ook als de rest van het register op orde is.
AI als voorstel, gegevens in de EU
De ingebouwde AI stelt een classificatie of een beheersmaatregel voor en schrijft een conceptconclusie bij een validatie; het oordeel blijft bij de mens. Uw gegevens staan op servers in de EU, per organisatie gescheiden opgeslagen.
Werkwijze
Van een lege lijst naar een ondertekend register
Zet een uitvraagronde op
U maakt een campagne aan met een boodschap, een diepte en een deadline, en voegt de managers en afdelingen toe die u wilt bevragen.
Verstuur de magic-links
Elke uitgenodigde krijgt een persoonlijke link per e-mail. Geen account, geen wachtwoord. Met Bekijk als gast controleert u vooraf wat de manager ziet, en u volgt per afdeling wie al heeft gereageerd en wie heeft getekend.
De manager declareert en tekent
In de intake geeft de manager zijn spreadsheets, modellen en AI-toepassingen op, met doel, materialiteit, complexiteit, afhankelijkheid en veranderfrequentie, en ondertekent voor het eigenaarschap.
Risiconiveau en gat in beeld
Modelio leidt het risiconiveau af en zet de feitelijke beheersing naast de vereiste. Het register toont de dekkingsgraad in twee getallen, ondertekend en gereageerd, en de heatmap over de portefeuille.
Valideren en herstellen
De kritische artefacten gaan de validatiestroom in, met bevindingen en sign-off. Elk gat krijgt een remediatieplan met eigenaar en deadline, en de validatieklok zegt wanneer de volgende ronde verlopen is.
Sturen op de cockpit
De cockpit toont het cijfer, wat er per maand beweegt, waar het gat zit en wie aan zet is. Rapportage legt dat beeld vast en exporteert het als CSV of Word.
Veelgestelde vragen
Wat u vooraf wilt weten over Modelio
Wat is Modelio?
Modelio is een register voor end-user computing, rekenmodellen en AI-toepassingen: de bestanden waarop een organisatie besluiten baseert, maar die vaak buiten IT-beheer ontstaan. Managers declareren hun eigen artefacten via een persoonlijke link en tekenen voor het eigenaarschap. Modelio rekent per artefact het risiconiveau uit, zet de vereiste beheersing naast de feitelijke en laat validatie en herstel in dezelfde omgeving lopen.
Voor wie is Modelio bedoeld?
Voor banken en verzekeraars die onder de ECB-gids voor interne modellen of Solvency II moeten aantonen dat het modellenlandschap beheerst is, tot en met de spreadsheets die gevalideerde modellen voeden. En voor gemeenten, semipublieke organisaties en middelgrote bedrijven zonder modelrisk-afdeling, waar begroting, tarieven en subsidiebesluiten toch op rekenbladen steunen die niemand beheert.
Wat doet Modelio concreet?
Modelio verstuurt uitvraagrondes met magic-links, laat managers hun spreadsheets, modellen en AI-toepassingen declareren en ondertekenen, rekent het risiconiveau uit op materialiteit, complexiteit, afhankelijkheid en veranderfrequentie, markeert waar de beheersing onder het vereiste niveau ligt, voert validaties met bevindingen en sign-off, en volgt remediatieplannen met eigenaar en deadline. De cockpit vat dat samen in één cijfer met de gaten erbij.
Waarin verschilt Modelio van een inventarisatie in een spreadsheet?
Een inventarisatielijst veroudert vanaf dag twee en kent geen eigenaar die ervoor heeft getekend. In Modelio declareert de manager zelf, elke handeling staat als attestatie met datum en persoon in het audit-spoor, en het risiconiveau wordt berekend in plaats van ingevuld, zodat niemand zijn eigen bestand omlaag kan praten. Terugkerende uitvragen en een validatieklok houden het register actueel.
Hoe werkt AI in Modelio, en wie beslist?
De ingebouwde AI doet voorstellen: een classificatie van materialiteit, complexiteit en afhankelijkheid, een passende beheersmaatregel, een conceptconclusie bij een validatie en een managementsamenvatting voor het rapport. Elk voorstel is herkenbaar als concept en wordt pas een registratie als een mens het overneemt of aanpast. Daarnaast legt u per AI-toepassing de risicocategorie onder de AI-verordening vast.
Waar staan mijn gegevens en wie kan erbij?
Modelio draait op servers van Hetzner in de Europese Unie, met per organisatie een eigen, gescheiden database. Managers die via een magic-link invullen, zien uitsluitend hun eigen uitnodiging; de organisatie volgt uit de link zelf en nooit uit wat de browser meestuurt. Een link is eenmalig en wordt na ondertekening ongeldig. Artefacten worden nooit verwijderd maar uitgefaseerd, zodat het audit-spoor compleet blijft.
Voor wie, en in de suite
Twee vertrekpunten, één register
Het probleem is hetzelfde, de aanleiding verschilt. Modelio is de werkende uitwerking van ons vakartikel over model risk en end-user computing.
Banken en verzekeraars: moeten onder de ECB Guide to internal models of Solvency II aantonen dat het modellenlandschap beheerst is, tot en met de spreadsheets die gevalideerde modellen voeden en corrigeren.
Gemeenten, semipubliek en middelgrote bedrijven: geen modelrisk-afdeling nodig, maar begroting, tarieven en subsidiebesluiten steunen wel op rekenbladen die niemand beheert.
Modelio in de suite
Van blinde vlek naar beheersing
Inventariseer uw end-user computing, rangschik op materialiteit maal complexiteit, en beheers en valideer de kritische exemplaren als model. Meer is het niet, en minder ook niet. Benieuwd hoeveel bestanden bij u een besluit voeden zonder in enige inventaris te staan?